زرگران قدیمی در شهر مزار شریف میگویند اگر دولت در زمینه رشد صنابع دستی زرگری بشکل قدیمی توسط دست تلاش به خرچ ندهد این صنعتی با صد ها سال سابقه تاریخی از کشور برچیده خواهد شد .
اینان مدعی اند ازتمام دکاکین زرگری دراین شهر صرف در هشت دوکان ،طلا ی ساخت دست زرگران قدیمی به فروش میرسد در حالیکه دیگر تمام دوکاکین طلا ی خارجی میفروشند.
به گفته آنان واردات طلا ی خارجی نود در صد صنعت زرگری بسبک قدیمی آن در افغانستان را صدمه زده است .
محمد یعقوب 70 ساله که تاهنوز مصروف ساختن زیورات داخلی است به خبرنگار ما دراین شهر میگوید : ((در سابق ماو پدران ما از طلا ی استفاده میکردیم که از دریای کوکچه بدخشان به دست می آمد ، ولی حالا زیورات از خارج وارد و توسط اشخاص و افراد که به پیشه زرگری هیچ سرو کار نداشته اند به فروش میرسد. ))
این زرگر هفتاد ساله وارد شدن زیورات خارجی را باعث ضعف صنعت زرگری بشکل قدیمی آن میخواند.
زلمی یکی دیگر از زرگران نیز با تایید گفته های یعقوب زرگر می افزاید : ((من از سن 10 سالگی نزد پدرم در دوکان زرگری در شهر مزار شریف کار کرده ام تا آنکه در سن بیست سالگی پدرم کمر مرا بست و من منحیث زرگر در این شهر مشغول کار شدم .))
وی به این فکراست که امروز هرکسی که پول داشته باشد بشکل تجارتی زرگری میکند بی آنکه ازصنعت آن آگهی داشته باشد.
این درحالی است که عده ی دیگری ازاین زرگران ، تاهنوز ازسبک قدیمی ساخت زیورات وعلاقمندی مردم به آن یادمیکنند.
فرید یک تن ازاین جمله است که میگوید : (( درست است که وارد شدن زیورات خارجی نود در صد صنعت زرگری توسط دست را صدمه زده ،اما تاهنوزهم افغان های خارج از کشور به اشیا ی ساخت دست وطنداران خود علاقمند اند.))
وی به عنوان نمونه از لاکتی که به گفته خودش در آن دوازده پوند طلا با گل ها ونگینه ها توسط دست کارصورت گرفته اشاره کرده یادآورمیشود : (( این لاکت ازجانب یک هموطن درخارج ازکشورفرمایش داده شده است. ))
باید گفت دربازار زرگری شهر مولاعلی درحال حاضر به تعداد 200 دوکان زرگری موجود است که به گفته زرگران درحال حاضر اکثریت مطلق شان مصروف فروش فقط زیورات خارجی میباشند.
نجیبه باشنده شهر مزار شریف، برای خرید یک انگشتربه بازار آمده است .
او به خبرنگار وخت دراین بازار میگوید : ((قبلاً ما از اشیای داخلی استفاده میکردیم اما اکنون زیورات داخلی را برای این نمی پسندند چون خارجی آن ظریف کار ی و مقبول معلوم میشود.))
در همین حال اسدالله ناچار رییس اتحادیه پیشاوران بلخ به این باوراست که با آمدن دولت جدید ،صنعت درمجموع وازجمله زرگری قدیمی روبه رکود است .
وی میگوید : (( ما با تجار ملی و مقامات دولتی این مشکلات را در میان گذاشتیم اما هرکجا میگویند سیستم بازارآزاد است وبس .))
گفتنیست تنها صنعت کاران زیورات یا زرگران قدیمی دراین شهر نیستند که ازوضعیت کاری وبازار کارشان ناراضی اند بلکه عده ی ازسایر کسبه کاران نیزمانندمس گران ،قالین بافان ازدیگران وضعیت بهتری ندارند.